Mehmet Esat Efendi Kimdir Kısaca Biyografisi

Esad Efendi, tam adı mehmed esad efendî (d. 1685, İstanbul – ö. 9 Ağustos 1753, İstanbul), Osmanlı şeyhülislam, müzik ta­rihçisi, besteci, şair ve yazar. Türk müziği tarihinde bestecilerin yaşam öykülerini ya­zan ilk kişidir.

Şeyhülislam Ebu İshak İsmail Efendi’nin oğluydu. Babasından ve Mutavvelci Meh­med Efendi’den ders aldı. Arapça ve Farsça öğrendi. 1710’da müderris oldu. Selanik kadılığında bulundu. Kardeşi İshak Efen- di’nin şeyhülislamlığı sırasında (1733-34) Mekke payesine yükseldi. 1737’de Anadolu kazaskeri payesiyle ordu kadılığına atandı. Osmanlı-Avusturya Savaşı’nda (1736-39) cephede görev yaptı. 1739’da Belgrad’daki barış görüşmelerine temsilci olarak katıldı. 1744’te Rumeli kazaskerliğine atandı. 20 Temmuz 1748’de şeyhülislam oldu. 11 Ağustos 1749’da azledilerek Gelibolu’ya sürüldü. 1753’te bağışlandı, İstanbul’a dön­dü ve orada öldü.

Esad Efendi, asıl ününü müzik alanında kazanmıştır. Dinsel ve dindışı formlarda çok sayıda yapıt bestelemiştir. Günümüze ula­şabilen yapıtları “İzarın gülgül olmuş bûse- den” (dügâh beste), “Sayd eder bin dili bir dâm ile zülf-i siyehin” (dügâh semai), “Der çemeni piş-i mehî der yemeni” (dügâh yürük semai), “Ey nam-ı Cemal-i yâr” (arazbâr yürük semai), “Ey şeh-i kişver-i naz u nahvet” (Hüseyni yürük semai) ile bir rast ilahi ve nühüft saz semaisidir.

Esad Efendi’nin müzik alanındaki önemli bir yapıtı da Atrabü’l-Asâr fi Tezkireti Urefa’l-Edvar adlı tezkiresidir. Yapıt I. Ahmed döneminden (1603-17) Esad Efen­di’nin dönemine değin yaşamış 100’e yakın bestecinin kısa yaşamöyküleriyle, bestele­dikleri bazı parçaların güftelerini içerir. Lehçetü’l-Lügat (ös 1801) adlı bir Türkçe- Arapça-Farsça sözlük de yazan Esad Efen­di’nin ayrıca Divan’ı, Gülzar-ı İbrahim adlı çiçekçiliğe ilişkin bir yapıtı ve dinsel konu­larda çeşitli risaleleri vardır.

Bir Cevap Yazın

E-posta hesabınız yayımlanmayacak. Gerekli alanlar * ile işaretlenmişlerdir