Hadrianus Kimdir?

Hadrianus I (d. Roma – Ö.25 Aralık 795), 772-95 arasında papa. Charlemagne’la ilişkisi, ortaçağın birleşik bir Hıristiyanlık dünyasında kilise ile devletin birliği ülküsünü simgeler.

Doğuştan soylu olan Hadrianus, Papa I. Paulus ile Papa III. (IV.) Stephanus’a hizmet ettikten sonra 1 Şubat 772’de Roma’daki Frank grubunun desteğiyle papa seçildi. Papalık mülklerine saldıran ve Roma’yı tehdit eden Lombardiya kralı Desiderius’a karşı Franklardan yardım istedi. 774 yılının Paskalya yortusunda Charlemagne, Lombardiya Kralhğı’nı yıktıktan sonra Roma’ya geldi. Hadrianus’un bundan sonra güttüğü politikayı, Kostantinopolis’teki (İstanbul) Bizans imparatorlarıyla ilişkilerinden çok, Franklarla ittifakı belirledi.

Charlemagne’la Hadrianus arasındaki ilişkinin özelliği dostça bir rekabetti. Charlemagne, kiliseyi imparatorluğunun bütünlüğünü korumak ve Papalık Devletleri üzerindeki konumunu güçlendirmek için kullanırken, Hadrianus bir yandan kilise özerkliği için kararlılıkla mücadele etti, bir yandan da papalık topraklarını 19. yüzyıla değin dağılmayacak biçimde ustalıkla birleştirdi.

Hadrianus, Adopsiyonizme şiddetle karşı çıktı ve Toledo başpiskoposu Elipand’ın öğretilerini mahkûm etti. Konstantinopolis yöneticileri II. Nikaia (İznik) Konsili’nde (787) İkonoklazm (tasvir kırıcılık) hareketine karşı Hadrianus’la işbirliği yaptı. Hadrianus konsilin kararlarını onayladıysa da Charlemagne bir ölçüde çeviri yanlışlıkları yüzünden bu kararlara karşı çıktı. Ama imparator ve papa, aralarındaki görüş ayrılıklarına karşın ilişkilerim bozmadılar. Charlemagne’ın Hadrianus için bilgin Alcu- in’e hazırlattığı mezar yazıtı Roma’daki San Pietro Bazilikası’nda korunmaktadır.

Hadrianus II (d. 792, Roma – ö. 14 Aralık 872), 862-872 arasında papa. Önceki papalardan V. Stephanus ile II. Sergius’un akrabasıydı. 14 Aralık 862’de papa seçildi. Güçlü önceli Aziz I. Nicolaus döneminde papalığın ulaştığı yüksek düzeyi sürdüremedi. Kararsız ve tutarsız davranışları yüzünden Fransa kralı II. Charles (Dazlak Kari) onu ciddiye almadı. Hadrianus, Lorraine kralı II. Lothair’i yeniden kiliseye kabul ettiyse de kralın erken ölümü (868) üzerine ortaya çıkan veraset sorununda da etkili olamadı. Ayrıca piskoposların papaya başvurma hakkının sınırsız olduğunu ısrarla savunduğu için, Fransa’nın güçlü Reims başpiskoposu Hincmar’la da ciddi bir anlaşmazlığa düştü.

Aziz Kyrillos ile Aziz Methodios’un ayinlerde Slav dilini kullanmalarını onaylayan Hadrianus, Methodios’u Sirmium (Sremska Mitrovica) başpiskoposluğuna getirerek Moravyalıların bağlılığını kazandı. Hadrianus’un elçileri, sekizinci ekumenik konsile ve Bizans patriği Photios’u görevden uzaklaştıran IV. Konstantinopolis (İstanbul) Konsili’ne (869-870) katıldılar. Hadrianus, Doğu ile Batiyi yeniden birleştirebilmek kaygısıyla, konsilin Konstantinopolis patriğine papadan sonraki ikinci rütbeyi veren 21 sıra numaralı kilise yasasını kabul etti. Buna karşılık Bulgarların Konstantinopolis patrikliğine bağlanmasını onaylamaya yanaşmadı. Bulgaristan, Hadrianus’un papalığı sırasında Katolik Kilisesi’nden uzaklaştı.

Hadrianus III (Aztz) (d. Roma ? – ö. y. Eylül 885, Modena yakınları, Modena Piskoposluğu; azizler listesine kabulü, 2 Haziran 1891; yortu günü, 8 Temmuz), 884-885 yıllarında papa. Kısa süren papalığı sorunlarla dolu geçti. Frank kralı III. Charles’ın (Şişman Kari) çağrısı üzerine imparatorluk tahtındaki veraset sorununu çözüme bağlamak ve artan Müslüman gücünü tartışmak amacıyla Worms Meclisi’ne (Diet) giderken yolda öldü. Azizliğe niçin kabul edildiği bilinmemektedir. Ama büyük bir kıtlık sırasında Romalılara yardım etmekle ünlüdür.

Hadrianus IV, asü adı NİCHOLAS BREAKSPEAR (d. 1100 ?, Abbot’s Langley, St Albans yakınları, Hertfordshire, ingiltere – ö. 1 Eylül 1159, Anagni, Roma yakınları), tarihteki tek İngiliz papa (1154-59). Fransa’da Avignon yakınlarındaki St. Ruf rahiplerine katıldı. Yaklaşık 1150’de Papa S. Eugenius tarafından italya’da Albano kardinal piskoposluğuna atandı. Eugenius, 1152’de Hadrianus’u kilise hiyerarşisini yeniden düzenleme göreviyle papalık elçisi sıfatıyla İskandinavya’ya gönderdi. Hadrianus bu görevindeki başarısı sayesinde, 1154’te İtalya’ya döndüğünde papa seçildi (4 Aralık). Roma’da bir ayaklanmaya öncülük eden radikal din reformcusu Arnaldo da Brescia’yı tutsak alarak ona teslim eden I. Friedrich’e (Barbarossa) 1155’te Kutsal Roma-Germen imparatoru olarak taç giydirdi.

Papalığın İtalya’nın güneyindeki Normanlara yönelik politikasının Friedrich’i öfkelendirmesi Hadrianus’un imparatorla arasının açılmasına yol açtı. Bu anlaşmazlık Papa Alaxander ile Friedrich arasında daha sonra patlak veren mücadelenin temelini oluşturdu. Hadrianus, Sicilya krallığına getirilen (1154) I. Guglielmo’yu (Kötü) tanımayı reddedince Sicilyalılar Benevento’daki papalık mülklerine karşı başarısız bir saldırıya giriştiler ve Campania’nın güneyinde bir savaş başlattılar. Buna karşılık papa da Guglielmo’yu aforoz etti.

Hadrianus daha sonra Benevento’ya yürüdü. Bu arada Canterbury başpiskoposunun kâtibi Salişbury’li John’u kabul etti. Ona, İrlanda’yı İngiltere kralı II. Henry’ye verdiği sanılan ve İrlanda Bağışı olarak bilinen Laudabiliter (övgüye değer) fermanını verdi. Papayı temsil etmediği öne sürülerek tepkiyle karşılanan ferman daha sonra geri alındı. Gerçekliği zaten kuşkulu olan Laudabiliter, ayrıca İngiltere kralına İrlanda üzerinde kalıtsal bir hak da tanımamaktaydı.

Haziran 1156’da Sicilyalılarla barış yapılınca Hadrianus, Guglielmo’yu krallığa atamaya razı oldu. Guglielmo’nun bunun karşılığında papanın vasallığını kabul etmesi Friedrich’i daha da öfkelendirdi.

Hadrianus V, asıl adı OTTOBONO FİESCHİ (d. Cenova – ö. 18 Ağustos 1276, Viberto, Papalık Devletleri), 1276’da altı hafta süreyle papa. Amcası Papa IV. Innocentius tarafından kardinalliğe atandı. İniltere kralı III. Henry ile ayaklanmacı baronlar arasında barışı sağlamıştır.

V. Hadrianus, Vassalietto lacopo’nun yaptığı bir mezar anıtından ayrıntı, 1276; S. Francesco Kilisesi, Viterbo, İtalya sağlamak üzere 1265-68 arasında İngiltere’ de papalık elçisi olarak bulundu. Temmuz 1276’da Innocentius’un ardılı olarak papalığa seçildi. Papa X. Gregorius’un, papayı seçen kardinaller meclisi için getirdiği katı kuralları yürürlükten kaldırdıktan kısa bir süre sonra öldü. Dante’nin La divina commedia’sının (y. 1310-21; İlahi Komedya, 1956-64, 3 cilt; 1984, 2 cilt) “Purgatorio” (Araf) bölümünün 19. kantosunda tövbe etmeden önceki açgözlülüğünden yakınırken betimlediği Hadrianus “büyük cüppenin omuzlarına nasıl büyük bir ağırlıkta çöktüğünü” ve “adaletin orada herkesi birbirine yakın tuttuğunu” anlatır.
Hadrianus VI, asıl adı ADRİAN FLORENSZ BOEYENS (d. 2 Mart 1459, Utrecht, Utrecht Piskoposluğu – ö. 14 Eylül 1523, Roma), tarihteki tek Felemenkli papa (1522-23). 1978’de II. Johannes Paulus’un papalığa seçilmesinden önce hüküm sürmüş İtalyan olmayan papaların sonuncusudur.

Bir Cevap Yazın

E-posta hesabınız yayımlanmayacak. Gerekli alanlar * ile işaretlenmişlerdir